ING Türkiye tarafından gerçekleştirilen Türkiye’nin Tasarruf Eğilimleri Araştırması’nın üçüncü çeyrek sonuçlarına göre, tasarruf sahipliği oranı yüzde 17,9 olarak gerçekleşti. Tasarrufu olanların tasarruf aracı tercihlerine bakıldığında, yastık altı altın ve nakit son 5 senenin en düşük rakamı olan yüzde 16’ya inerken, sistem içi tasarruf araçları tercihi yükseldi.

ING Türkiye, kentsel yerleşim bölgelerinde yaşayan yetişkin bireylerin tasarruf eğilimlerini izlemek amacıyla 2011 yılından bu yana IPSOS iş birliğiyle gerçekleştirdiği Türkiye’nin Tasarruf Eğilimleri Araştırması’nın (TTEA) 2021 yılı üçüncü çeyrek sonuçlarını açıkladı. Bankanın araştırmasına göre, tasarruf sahipliği oranı bir önceki döneme göre hafif bir düşüşle yüzde 17,9 olurken, son bir yıldır tasarruf sahipliği oranının benzer seviyelerde gerçekleştiği gözlemlendi. Araştırmada aynı zamanda tasarruf ve harcama davranışları arasındaki ilişki de incelendi.

Yastık altı altın ve nakit 5 senenin en düşük oranına ulaşırken, sistem içi tasarruf araçları yükseldi
Yaş gruplarına göre tasarruf sahipliklerine bakıldığında tasarruf sahibi olanlar arasında yüzde 24 ile 18-24 yaş grubu birinci sırada yer alırken, 35-44 yaş grubu ise ikinci çeyreğe göre 7 puanlık bir düşüşle yüzde 13 olarak gerçekleşti. Geçtiğimiz çeyrekte çocuksuz ve çocuklu bireylerin tasarruf sahipliği oranları arasındaki fark azalırken, bu çeyrekte 12 puanlık bir fark oluştu. Çocuklu bireylerin tasarruf sahipliği oranı yüzde 16’dan yüzde 13’e gerilerken, çocuksuz bireylerde bu oran yüzde 21’den yüzde 25’e yükseldi.

Tasarrufu olanların tasarruf aracı tercihlerinde bakıldığında ise, 2021 üçüncü çeyrekte yastık altı altın ve nakit, geçtiğimiz döneme göre 5 puan gerileyerek, son 5 senenin en düşük rakamı olan yüzde 16’ya indi. Yastık altı altın ve nakit düşerken, sistem içi tasarruf araçlarının ise bu dönem yükseldiği tespit edildi. Araştırmaya göre sistem içi altın yüzde 14’ten yüzde 16’ya, TL vadeli hesap yüzde 10’dan yüzde 13’e ve döviz vadeli hesap ise yüzde 6’dan yüzde 11’e yükseldi. Bireysel emeklilik fonları yüzde 19 ile üçüncü çeyrekte en çok sahip olunan tasarruf aracı olurken, 2021 yılı ikinci çeyreğinde yükselişe geçen kripto para birimlerini tercih edenlerin oranı ise 2 puanlık bir azalma ile yüzde 8’e geriledi.

Tasarruf sahibi her beş kişiden biri harcamalardan kısarak tasarruf yapıyor
Araştırma kapsamında üçüncü çeyrekte harcamalar ve tasarruf ilişkisi incelendi. Buna göre tasarruf sahipleri içinde yaklaşık her beş kişiden dördü harcamalarından kısarak tasarruf edebildiğini belirtirken, her beş kişiden biri harcamadan kısmaya gerek kalmadan tasarruf edebildiğini aktardı. Tasarruf edenlerde en çok kısılan harcamalar giyim/ayakkabı (yüzde 58), seyahat/tatil (yüzde 44), elektronik eşya (yüzde 44), kozmetik (yüzde 43) ve yemek siparişleri/dışarıda yeme (yüzde 42) oldu. Bununla beraber, market alışverişleri, sağlık harcamaları ve eğitim harcamaları kısıtlama yapılmayacak en önemli 3 zorunlu harcama kategorisi olarak öne çıktı. Araştırmaya katılanlara “Bu ay elinize fazladan asgari ücret kadar bir para geçse bu parayla ne yaparsınız?” sorusu sorulduğunda ise, katılımcıların yüzde 71’i bu para ile bir şekilde tasarruf etme eğiliminde oldu. Katılımcıların yüzde 36’sı tamamı veya çoğunluğunu tasarrufa ayıracağını ifade ederken, yüzde 34’ü ise yarısını harcayıp yarısını tasarrufa ayıracağını, yüzde 29’u ise tamamını veya çoğunluğunu harcayacağını belirtti.

"Finansal okuryazarlığa katkı sağlamaya ve tasarruf sahipliğini desteklemeye devam edeceğiz"
Araştırmanın sonuçlarını değerlendiren ING Türkiye Bireysel Bankacılık Genel Müdür Yardımcısı Ozan Kırmızı, “Tasarruf araçlarına yönelimde değişim olduğunu gözlemliyoruz, bu kapsamda özellikle yastık altı altın ve nakit oranındaki düşüş ve sistem içi araçların tercihindeki artış dikkat çekici. Tasarruf alanında öncü uygulamalara imza atan bir kurum olarak, tasarrufu destekleyici ürün, hizmet ve yatırım araçlarının geliştirilmesinin tasarruf sahipliği oranını artıracağını düşünüyor ve sonuçları olumlu buluyoruz. Bununla beraber özellikle finansal okuryazarlık alanındaki farkındalığın da yükselmesi gerektiğine inanıyor ve birçok farklı uzmanın yer aldığı Para Mevzuları video serilerimiz ile finans ve bankacılık konularını herkesin anlayabileceği bir dilde anlatıyoruz” dedi.