Metabolizma hızını; boy, cinsiyet, kilo olmak üzere birçok faktörün etkilediğini söyleyen Doç. Dr. Mahmut Muzaffer İlhan, "Sağlıklı kilo kaybında aldığınız kalorinin, bazal metabolizma ve egzersiz ile harcadığınız kaloriden düşük olması gerekiyor. Ancak buna rağmen kilo verilemiyorsa, karında mor çatlaklar, yüzde yuvarlaklaşma gibi belirtiler varsa cushing sendromu araştırılmalı” dedi.

Çamlıca Medipol Üniversitesi Hastanesi Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bölümünden Doç. Dr. Mahmut Muzaffer İlhan, diyet ve egzersize rağmen verilemeyen fazla kiloların altından cushing sendromu yatabileceğine dikkat çekti. Doç. Dr. İlhan, “Yaşlanma ile birlikte bazal metabolizma hızı dediğimiz organlarımızın tükettiği enerji miktarı azalmaya başlar. Kişiden kişiye göre değişmekle birlikte, her faktör aynı kalsa bile kişinin 40 yaşındaki bazal metabolizma hızı 20 yaşındakine göre kabaca günde 150 kcal daha azdır. Bazal metabolizmayı etkileyen diğer ana faktörler boy, kilo ve cinsiyettir. Kilo verdikçe bazal metabolizma hızı azalır. Kişinin diyet yaparak kilo verince, aynı diyeti yapmasına rağmen sabit kiloda kalmasının sebeplerinden biri bazal metabolizma hızının kilo verince düşmesidir. Bazal metabolizmayı etkileyen diğer önemli bir faktör cinsiyet olup erkeklerde metabolizma hızı kadınlardan daha yüksektir” dedi.

"Egzersizi unutmayın"
Doç. Dr. İlhan, uygulanan diyete rağmen kilo kaybının neden olmadığını ise şu şekilde açıkladı: "Özellikle obez olmayıp fazla kilolu olan hastalar (Vücut kitle indeksi 25-29,9 kg/cm2 olan kişiler) bazen sadece birkaç hesaplama yoluyla kilo vermenin önündeki engelleri aşabilir. Aldığınız kalorinin, aktivite ve bazal metabolizma ile harcadığınız kaloriden düşük olması kilo vermek için şarttır. Aradaki farkın büyüklüğü ve süresi ise kilo verme hızınızı ve geri almamayı ifade eder. Diyelim ki 90 kg, 165 cm boyunda, 30 yaşında kadın bir hasta ayda 4 kg vermek istiyor. Bu kişinin bazal metabolizma hızı formül ile hesaplanacak olursa 1680 kcal/gündür. Bir kişinin ayda 4 kg yani haftada 1 kg vermesi için aldığı kalori ile yaktığı kalori ile arasındaki farkın kabaca günde bin kalori olması gerekmektedir. Sağlık açısından 1000-1200 kalorilik diyetlerin altına düşülmesi önerilmediği için örneğimizdeki kişinin ayda 4 kilo vermesinin tek yolu aktivite ve egzersiz ile yaktığı kaloriyi arttırmasıdır. Her gün yapılacak 30-45 dakikalık tempolu yürüyüş, bisiklet, yüzme veya açma germe egzersizleri kilo verme ile birlikte kalp sağlığı açısından da olumlu katkılar sunar. Egzersiz ile harcanan kalori egzersizin süresi kadar egzersizin tipi ve ağırlığı ile de ilişkilidir".

"Bu belirtileri ciddiye alın"
Eğer diyete ve egzersize rağmen hasta kilo veremiyorsa bir hekim tarafından değerlendirilmesi gerektiğine dikkat çeken Doç. Dr. İlhan, "Bu değerlendirmede obeziteye sebep olabilecek durumlar incelenmeli ve altta bir hastalık yatıp yatmadığı araştırılmalıdır. Örneğin hastanın obeziteye eşlik eden gövde (santral) kısmında yağlanma, tüylenme, adet düzensizliği, karında mor çatlaklar, yüzde yuvarlaklaşma gibi belirtileri varsa cushing sendromu gibi böbreküstü bezi hastalıkları kilo verememenin sebebi olabilir. Modern tıbbın obezite tedavisinde rolü obeziteyi tedavi etmenin yanında obezitenin gelişmesini önlemektir. Bunun için özellikle riskli bireylerde metabolizmayı oluşturan parametreler dikkatli gözden geçirilmeli, bireye obeziteden korunması için yapılması gereken yaşam tarzı değişiklikleri etraflıca anlatılmalıdır. Bununla beraber obezite tedavisi için diyet ve egzersiz gibi yaşam kalitesi değişiklikleri ile kilo vermekte zorlanan hastalar farmakolojik tedaviler için ilgili hekime başvurmalıdır" ifadelerini kullandı.