İzmir depremi sonrası özellikle eski binaların değerlemesi konusunda yoğunluk arttı. Konut sahipleri özellikle eski ve riskli yapılarını yenileme sürecinde kat karşılığı anlaşmasında paylarını belirlemek için değerleme şirketlerinin kapısını çalıyor.
İstanbul Gayrimenkul Değerleme ve Danışmanlık A.Ş. (İGD), “Gayrimenkul Piyasası Araştırması” raporunda, arsa sahiplerini yakından ilgilendiren kentsel dönüşüme ilişkin güncel verileri paylaştı. Araştırma, özellikle İstanbul’da deprem riski olan mevcut binalarını kat karşılığı ile yenilemek isteyenlere kentsel dönüşüm sürecinde anlaşma yaparken kat karşılığı oranları hakkında önemli bilgiler sunuyor.
Konut birim (m2) fiyatı 10 bin TL üstü semtlerde arsa sahibinin payı yüzde 60’ları aşıyor
İstanbul konut piyasasında arsa sahibine düşen kat karşılığı oranında bölgedeki yeni konut fiyatlarının birinci derecede etkili olduğunu belirten İGD Sorumlu Değerleme Uzmanı Celal Erdoğdu, “İzmir depremi sonrası, İstanbul için yaptığımız araştırmamızda kat karşılığı oranlarının tespit edilmesinde konut birim metrekare fiyatları çok daha fazla önem kazandı. Araştırmamızda özel bir alan ayırdığımız bölümde, İstanbul’daki arsa sahiplerinin paylarına verilerle ışık tutuyoruz. Araştırmaya göre, İstanbul’da deprem riski yüksek olan bölgelerde yer alan konutlarını yenilemek isteyenler için konut metrekare birim fiyatı 2000 TL olan yerlerde arsa sahibinin alacağı pay yüzde 40’larda oluşurken konut metrekare birim fiyatı 10 bin TL üstü olan semtlerde yüzde 60 ile 77 aralığında değişim gösteriyor. Ayrıca konut birim metrekare değerlerine göre İstanbul’daki kat karşılığı oranlarının ortalamasında arsa sahibinin payı yüzde 55 -70 aralığında değişiyor“ dedi.
Vatandaşın sürece verilerle dahil olması kritik önemde!
İstanbul’da konutların yenilenmesinde yoğun hareketin özellikle metrekaresi 6 bin - 10 bin TL arasındaki konutlarda olduğunu dile getiren Erdoğdu şunları söyledi: “Kentsel dönüşümün farklı dinamikleri olmasına rağmen, özellikle birim metrekare fiyatları daha düşük olan semtlerde bir yoğunluk göze çarpıyor. İzmir depremi bize açıkça gösterdi ki; İstanbul’da zemin riski yüksek semtlerde eski yapıların dönüşümünün bir an önce gerçekleşmesi gerekiyor. Bunun için de yenileme sürecinde vatandaşların profesyonel danışmanlar ve güncel verilerle sürece dahil edildiği katılımcı adil çözümler geliştirmek önem kazanıyor. Konutlarını yenilemek isteyen vatandaşların, pazarlık sürecinde verilerle hareket etmesi kritik önemde. İnşaat yapımını üstlenecek paydaşın kat karşılığında yüzde 1-2’lik sunduğu orandaki değişim bile arsa sahibini önemli ölçüde etkileyebilecektir. Vatandaşların tek taraflı bilgi akışı yerine sağlıklı bir danışmanlık ve değerleme ile süreci yönetmeleri gerekiyor” dedi.
İGD’nin 130 gayrimenkul danışmanıyla İstanbul genelinde yaptığı araştırma, 2020 yılı kat karşılığı oranlarına yönelik önemli bir çıktı sunmaktadır.