Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak, 2021-2023 yıllarını kapsayan Yeni Ekonomi Programı’nı açıkladı. Albayrak, "Tüm göstergeler ’V’ tipi toparlanmaya işaret ediyor. Temamız yeni dengelenme, yeni normal, yeni ekonomi. Salgın sürecinde alınan finansal tedbirler kademeli olarak kaldırılacak" dedi.
Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak, Türkiye’nin ekonomideki 3 yıllık yol haritasını açıkladı. 2021-2023 yıllarını kapsayan Yeni Ekonomi Programı; ‘Yeni Dengelenme, Yeni Normal ve Yeni Ekonomi’ ana temaları üzerine kuruldu. Bakan Albayrak, yeni ekonomi programında 2021 yılında yüzde 5,8, 2022-2023 yıllarında yüzde 5 büyüme beklendiklerini söyledi. Bakan Albayrak yılsonunda ise yüzde 0,3 büyüme oranı beklediklerini söyledi.
Yeni dengelenmenin enflasyonun kalıcı olarak tek haneye indirilmesini, iç ve dış dengenin yeniden sağlanmasını, cari işlemler açığın kapatılmasını ifade ettiğini anlatan Albayrak, “Bu denge üzerine sürdürülebilir bir büyüme modeli inşa edeceğiz” dedi.
Dengelenme sürecinde salgın sürecine özgü olarak devreye alınan finansal tedbirlerin kademeli olarak kaldırılacağının altını çizen Albayrak, “Ağustos ayı başından bu yana özellikle ilgili kurumlarımız gerek faiz ve likidite adımlarıyla gerekse de swap ve aktif rasyosu düzenlemeleriyle bu yönde adımlar atmaya başladığımızın örnekleri olarak önümüze çıkıyor. Normalleşme adımları önümüzdeki haftalarda da devam edecek” dedi.
“Yeni normale uyum sağlayarak program döneminde ekonomimizi daha da güçlendireceğiz” diyen Albayrak, “Enflasyon ve cari dengedeki kırılganlıkları azaltacak, rekabet, teknoloji ve verimlilik odaklı, stratejik reformları hayata geçirmeye devam edeceğiz. Salgın sonrası küresel tedarik zincirinde ortaya çıkan tüm aksamaları fırsata dönüştürerek ülkemizi üretim ve yatırımda küresel bir cazibe merkezi haline getirecek adımları atacağız” dedi.
2021 büyüme tahmini yüzde 5,8
Berat Albayrak, YEP’te makro ekonomik tahminleri salgında ikinci bir dalga olmayacağı ve ekonomilerin kapanmayacağı varsayımıyla hazırladıklarını belirterek, programda yer alan ekonomik gösterge tahminlerine dair şunları söyledi: “Yılın geri kalanında bir miktar son çeyrekte ivme kaybedecek olsa da , yılın tamamında büyümenin pozitif olacağı ve yüzde 0,3 olarak gerçekleşmesini bekliyoruz. Büyümenin 2021’de ertelenen yatırımların devreye girmesi ve turizmdeki dengelenme ile büyümenin yüzde 5,8 olacağını tahmin ediyoruz. 2022 ve 2023 yıllarında ise büyümenin yüzde 5 olacağını tahmin ediyoruz” şeklinde konuştu. Bakan Albayrak, kötü senaryoda ise yılsonu yüzde - 1,5, 2021 yılında ise YEP tahminindeki yüzde 3,7 seviyesinde büyüyeceğinin değerlendirildiğini söyledi.
Bakan Albayrak, 2020 yılı için işsizlik oranın yüzde 13,8 olarak beklendiğini, YEP’te ise 2021 yılı için yüzde 12,9, 2022’de yüzde 11,8 ve 2023’te yüzde 10,9 seviyesinde beklendiğini söyledi. Albayrak, “Kovid-19 salgını sonrası ekonomik toparlanmayı destekleyici gençlerin deneyim kazanarak iş gücü piyasasına girişini kolaylaştırıcı, kısmi süreli çalışmayı teşvik edici politikaları hayata geçireceğiz” dedi.
YEP’teki enflasyon oranları
Bakan Albayrak, 2020 yılı sonu enflasyon tahminini yüzde 10,5 olarak açıklarken Yeni Ekonomi Programında 2021 yılında enflasyonun yüzde 8, 2022 yılında yüzde 6 ve program sonunda yüzde 4,9 olarak belirlendiğini dile getirdi.
Cari işlemler dengesi
Bakan Albayrak “Program dönemi sonunda cari işlemlerde kalıcı olarak denge tesis etmeyi amaçlıyoruz” diyerek YEP’teki cari işlemler dengesine ilişkin şunları söyledi: “Turizmdeki beklenmedik virüs etkisi ve global altın talebine bağlı olarak artan net altın ithalatının etkisiyle yılı cari açık vererek kapatacağız. Bakan Albayrak, “Yaptığımız hesaplamalara göre Kovid-19 salgınının net turizm gelirlerimiz üzerindeki azaltıcı etkisi kabaca 25 milyar dolar. Net altın ithalatı üzerindeki yukarı yönlü etkisi de 12 milyar doların üzerinde” diye konuştu. Bu geçici etkiler hariç olarak bakıldığının 2020 yılında 12,4 milyar dolar yani milli gelirin yüzde 1,7’si kadar cari fazla verdiğimizi hesaplıyoruz” diye konuştu.
Bakan Albayrak, cari işlemler dengesinin GSYH’ye oranının 2021 yılında yüzde 1,9, 2022 yılında yüzde 0,7 olarak açık vermesini, program dönemi sonunda ise atılan yapısal adımlar ve stratejik reformların da etkisiyle fazlaya dönmesinin öngörüldüğünü vurguladı.
“Yenilenecek doğalgaz kontratları ve Karadeniz’deki doğalgaz keşfinin etkisiyle oluşacak uygun enerji ithalat fiyatları cari dengeye katkı sağlayacak” diyen Albayrak, “Program dönemi boyunca bütçe açığının GSYH’ye oranının kademeli gerilemesini ve dönem sonunda yüzde 3,5 olmasını bekliyoruz. YEP döneminde kamu yatırımlarını sağlık, demiryolu yatırımı, sulama projeleri, eğitim alanına yoğunlaştıracağız.Finansal istikrar için TL bazlı finansal ürünler teşviki, dolarizasyonun azaltılması öncelikli hedeflerden olacak” ifadelerini kullandı.
Bütçe dengesi
Bakan Albayrak, Yeni Ekonomi Programında bütçe dengesinin 2020 bütçe dengesi 2021 tahmininin yüzde -4,3, 2022 için yüzde -3,9, 2023 yılı için ise yüzde -3,5 olduğunu söyledi.
GSYH büyüklüğü
Bakan Albayrak, yılsonu ve YEP’teki Gayrisafi Yurtiçi Hasıla hedeflerini ise “2020 tahmini 702 milyar dolar,2021 tahmini 735 miyar dolar,2022 tahmini 801 milyar dolar,2023 tahmini 875 milyar dolar” şeklinde sıraladı.